Kiedy użyć rodzajnik określony, nieokreślony i cząstkowy w języku francuskim?

W języku francuskim prawie zawsze używamy rodzajnika przed rzeczownikiem: une table, du lait, des oranges itd. Ale skąd wiemy jaki rodzajnik użyć?

Należy wiedzieć, że „de”, „du” i „des” mogą pełnić różne funkcje: występują jako rodzajniki, rodzajniki ściągięte i rodzajniki cząstkowe.

W tym artykule dowiesz się jak używać rodzajników nieokreślonych, rodzajników określonych i rodzajników cząstkowych oraz poznasz zastosowanie przyimka „de”.

Rodzajniki nieokreślone: un, une, des

Gdy rzeczownik odnosi się do osób lub rzeczy nieokreślonych, nieznanych rozmówcy, używamy rodzajnika nieokreślonego: „un” dla rodzaju męskiego, „une” dla rodzaju żeńskiego i „des” dla liczby mnogiej.

• J’ai un ami.

Tutaj używamy „un”, ponieważ jest mowa o jednym przyjacielu spośród wielu, nie jest on określony, jego tożsamość nie jest znana, a rozmówca słyszy o nim po raz pierwszy.

Uwaga, rodzajnik niokreślony może przechodzić w „de”

Kiedy ?

Są dwa przypadki, w których rodzajniki nieokreślone zmieniają się w „de”.

1. W zaprzeczeniu absolutnym

• Il y a des erreurs dans ce texte.

Tutaj nie wskazujemy na konkretne błędy – nie określamy ich liczby ani rodzaju, więc używamy rodzajnika nieokreślonego „des”.

Teraz zobaczmy tę samą frazę w formie przeczącej:

• Il n’y a pas d’erreurs dans ce texte.

W tym zdaniu mamy absolutne, całkowite zaprzeczenie. Dlatego „des” zmienia się w „de”. Ponadto zastosowana jest tak zwana elizja  „e” wypada i pojawia się apostrof, ponieważ następne słowo zaczyna się od samogłoski.

Uwaga
Jeśli zaprzeczenie jest częściowe lub jeśli występuje czasownik „être”, rodzajniki nieokreślone nie zmieniają się.

• Je ne veux pas des abricots mais des pommes.

Nie mamy tutaj całkowitego zaprzeczenia, tylko częściowe

• Ce ne sont pas des fautes.

Kiedy używamy rodzajników z czasownikiem „être”, pozostają one bez zmian.

2. Przed rzeczownikiem w liczbie mnogiej poprzedzonym przymiotnikiem w języku formalnym.

Ta zasada dotyczy tylko rodzajnika nieokreślonego „des”.

• Nous avons fait des balades magnifiques.
• Nous avons fait de magnifiques balades.

Uwaga
Rodzajnik „des” pozostaje, jeśli przymiotnik i rzeczownik tworzą wyrażenie idiomatyczne.

• des grands-parents
• des gros mots

Rodzajniki określone: le, la, l’, les

Kiedy odnosimy się do konkretnej osoby lub rzeczy, używamy rodzajników określonych (le, la, les, l’).

• Ma maison se trouve en face de l’école.

Używamy „l”, ponieważ nie mówimy o jakiejkolwiek szkole, ale o konkretnej szkole, którą rozmówca zna.

Gdy mówimy o całej kategorii, również używamy rodzajnika określonego

• Le chat est un animal mignon.

Tutaj nie chodzi o jednego konkretnego kota, ale o całą kategorię.

Rodzajniki określone ściągnięte

Rodzajnik określony ściągnięty to wynik połączenia przyimka „de” lub „à” z rodzajnikiem określonym.

de + le = du

de + les = des

à + le = au

à + les = aux

Przykład użycia rodzajników określonych i określonych ściągniętych

• Je parle de la femme du directeur.

Tutaj mamy przyimek „de”, ponieważ mówimy „parler de quelqu’un”.
Następnie mamy rodzajnik „la”, ponieważ mowa o konkretnej kobiecie. Ponieważ „de” i „la” się nie łączą, pozostają oddzielnie.

Kiedy używamy  „du”:
Aby połączyć dwa rzeczowniki, używamy przyimka „de”, który wyraża posiadanie.
Mówimy tu o konkretnym dyrektorze, więc używamy „le”. Ponieważ wiemy, że „de + le” daje „du”, używamy „du directeur”.

Należy zapamiętać, że „le” i „les” zmieniają się w „du” i „des”, gdy poprzedza je przyimek „de”.

Rodzajniki cząstkowe : du, de la, de l’, des

Kiedy mamy rzeczownik abstrakcyjny, np. „puissance”, „sommeil” itp., lub rzeczownik niepoliczalny, używamy rodzajników cząstkowych, aby wskazać część lub nieokreśloną ilość czegoś.

• J’ai mangé du beurre.

Tutaj mowa o nieokreślonej ilości masła, dlatego używamy rodzajnika cząstkowego „du”.

Różnica między „des” jako rodzajnikiem nieokreślonym a „des” jako rodzajnikiem cząstkowym

Niektórzy gramatycy twierdzą, że w języku francuskim nie ma rodzajnika cząstkowego w liczbie mnogiej, inni uważają, że „des” jest cząstkowe tylko wtedy, gdy odnosi się do rzeczowników niepoliczalnych lub takich, które nie mają liczby pojedynczej.

• J’ai pris des vacances.

Tutaj „des” jest rodzajnikiem cząstkowym, ponieważ rzeczownik „vacances” w tym znaczeniu występuje tylko w liczbie mnogiej.

Rodzajniki cząstkowe również zmieniają się w „de” w zaprzeczeniu absolutnym

• J’ai de la fièvre.

Tutaj używamy „de la” z rzeczownikiem abstrakcyjnym, który jest niepoliczalny.

Natomiast w formie przeczącej :

• Je n’ai pas de fièvre.

Rodzajnik cząstkowy „de la” zmienił się w „de”.

Uwaga
Podobnie jak w przypadku rodzajników nieokreślonych, nie zmieniamy rodzajnika, jeśli występuje czasownik „être” w zaprzeczeniu lub jeśli mamy zaprzeczenie częściowe.

• Ce n’est pas du café.

Tutaj zachowujemy „du”, ponieważ mamy czasownik „être” i zaprzeczenie częściowe.

• Il ne veut pas du café mais de l’eau.

Używamy rodzajników cząstkowych „du” i „de l’”, ponieważ mamy zaprzeczenie częściowe.